“Multitasking is niet efficiënt en maakt niet gelukkig”, zo luidde de vette kop op de voorpagina van het katern Opinie en Debat, in NRC/Handelsblad begin september. Het televisieprogramma Rondom 10 wijdde in diezelfde week een uitzending aan het verschijnsel dat steeds meer mensen verslaafd raken aan een combinatie van e-mail, sms, iPod, internet, noem de hele litanie van digitale aandachtvervuilers maar op. De mensheid gaat ten gronde aan de teloorgang van de aandacht.
In de NRC opent Marjoleine de Vos haar lange klaagzang als volgt: “De wereld probeert ons er op zeer vindingrijke wijze steeds heviger van te overtuigen dat het paradijs op aarde aanbreekt als we alles tegelijk en overal kunnen doen. Wat een ramp van een ideologie.”
Niet iedereen kent deze ideologie, denk ik dan. En vervolgens worden er twee kostbare NRC-pagina’s besteed aan de onmogelijkheid om twee dingen tegelijk goed te doen. Er wordt wetenschappelijk onderzoek bij gehaald: de multitasker is tijdelijk dommer en leert slechter.
In het programma Rondom 10 discussieert presentator Cees Grimbergen met een aantal studiogasten. Een aan apparaten verslaafde journalist vertelt dat hij zijn vrouw is kwijt geraakt door Hyves. De man verwart oorzaak met gevolg, denk ik dan. Hij moet Hyves op zijn blote knieën danken. Een politieman praat over zijn vrouw die hem verbood de laptop mee te nemen op vakantie. Onder de gasten zijn ook twee jonge meisjes, die met één hand blind kunnen sms’en. Wat opvalt is dat de meisjes, in tegenstelling tot de volwassenen, helemaal geen probleem lijken te hebben. Ze gaan spelenderwijs om met hun verschillende bezigheden.
http://video.google.com/videoplay?docid=203817371724807791
Rondom 10 over Infostress, NCRV (14 september 2008)
‘Maar niets is heerlijker dan helemaal opgaan in wat je doet: lezen of naar vogels kijken’, zo mijmert Marjoleine de Vos. Eén ding tegelijk, en niet meer. Multitaskers zijn sneu, ze zijn arm en ze verleren het vermogen om aandacht te geven.
Maar het is niet zo somber. Jongeren kunnen namelijk iets wat ouderen veel minder hebben geleerd: ze hebben het vermogen om hun aandacht razendsnel te laten verspringen van bezigheid naar bezigheid. Het zijn de ongekroonde helden van de tijdindeling, time slicing. Ja, natuurlijk kunnen ze leren met een koptelefoon op. De zintuigen oor en oog hoeven niet rivaliserend te zijn. Het oog kan iets lezen en doorgeven aan de hersens terwijl het oor muziek consumeert die voor een ondergeschikte ondertoon zorgt. Een van de meisjes in Rondom 10 vertelde dat zij op school soms een oortje in heeft (‘oh ja, mag dat dan?’, klonk het verontwaardigd). En dat ze zich vervolgens precies herinnert bij welke muziek de leraar een bepaalde stelling uitlegde; het is haar manier om het te onthouden. Heel even versnippert zij haar aandacht. Bij díé tekst hoort die muziek.
Meerdere dingen tegelijk doen kan ingewikkeld zijn. Naar Nova kijken en tegelijkertijd een boek lezen is moeilijk. Maar de jongere van nu doet het niet tegelijk maar sequentieel. Tv – huiswerk – Hyves – tv – huiswerk, en dat in cycli van seconden.
Ik zit buiten, nu, ver weg, met een laptop. Begin deze week ben ik heel vroeg in de ochtend vanuit Nederland vertrokken. Het nieuws van Radio 1 om 05:00 hr meldde: ‘In delen van Spijkenisse en Geervliet is gisteravond wit poeder neergedaald’. Het was een slordigheid van Shell. Spijkenisse, Geervliet, wit poeder. Eén voet leunend op het gaspedaal, twee handen aan het stuur, twee ogen op de weg en twee oren bij Geervliet en Spijkenisse terwijl mijn hersens beelden maken van de poedersneeuw in de dorpjes. Ik loop me suf te multitasken. Niks nieuws, het kan makkelijk, want er is geen rivaliteit om de aandacht.
Het schijnt dat Elandjager Sara Palin heel snel na iedere bevalling al weer aan het werk was. En het schijnt ook dat ze bij haar jongste kind vrolijk de berichten uit haar Blackberry las terwijl ze bezig was haar borsten te kolven. Je kunt er van houden of niet, feit is dat het geen rivaliserend beslag legt op je zintuigen.
Tot voor een tiental jaren geleden hing er een bordje in de bus: niet spreken met de bestuurder. Hij zou te veel afgeleid worden. Het bordje is niet meer, de chauffeur heeft zich blijkbaar aangepast. Dat moest hij wel, uit baanbehoud.
Zo passen jongeren zich ook steeds meer aan aan de mogelijkheden van hun omgeving. Ze raken bedreven in het snelle schakelen. Zoals het verschil tussen een schemerlamp en een stroboscoop, tussen het langzame licht van de kroonluchter en de nanoflitsen in het dance event. De evolutie doet haar werk en ze doet het grondig.
Deze column is eveneens gepubliceerd in Het Financieele Dagblad.
Michel 
Mike van Hoenselaar 
Patty 
Samuel Driessen 
Els 
Helemaal mee eens, het wordt tijd dat de oudjes (de 30/40ers) waaronder ik zelf gewoon eens erkennen dat de jeugd iets kan wat wij niet kunnen (of ons moeite kost). I.p.v. er op af te geven (dat kan toch nooit goed zijn) gewoon eens toe geven “ik zou willen dat ik het kon.”
@ Arjan
Helemaal mee eens. Dingen veranderen…
Door een motorische stoornis kan ik maar zo vergeten dat ik mijn fiets vasthield als ik buk om mijn veters te strikken. Ik ben door deze stoornis ook snel afgeleid. Wat moet ik nu met deze theorie? Ook ik schakel razendsnel tussen werk/blogs lezen/twitteren/e-mail checken. Maar bij mij kan het dan wel voorkomen dat ik vergeet dat er gewerkt moest worden.
Overigens hing het bordje in de bus in Groningen er in ieder geval een jaar geleden nog.
Mja, ik ben zelf ook gebeld door een redactielid van Rondom Tien. Een paar maanden geleden publiceerde ik de column: Fuck multitasken! op mijn blog, waarbij ik op schertsende toon afscheid nam van het altijd alles maar tegelijk moeten doen. (Geinteresseerden, zie: http://mikeswebs.blogspot.com/2008/03/column-fuck-multitasken.html). Uiteindelijk ben ik niet uitgenodigd om in het programma te komen omdat ik er geen last meer van had. Dat wil zeggen: ik behoor inderdaad tot de ‘oudjes van dertig’ die liever één aandachtvragend ding tegelijk doen.
Hoewel ik me kan voorstellen dat de nieuwe generaties wellicht veel beter kunnen multitasken dan ‘de oudjes’, wijst wetenschappelijk onderzoek ook uit dat dingen veel slechter blijven hangen als je je aandacht verdeelt. Misschien moeten ze die meisjes uit Rondom 10 over een paar jaar nog eens ondervragen om te checken wat er is blijven hangen.
Feit blijft dat het verwerken van informatie hersencapaciteit opslokt, en dat ook de jongeren van nu niet 100 dingen tegelijkertijd kunnen doen en ook niet kunnen flitsen tussen 100 dingen om de minuut.
Wat probeert de auteur dan te zeggen ? Dat de nieuwe generatie sneller kan schakelen ? Maar hoeveel sneller dan ? En is het wel echt zo dat je je net zo goed kan concentreren met muziek in je oren ? Tja, het meisje zegt dat ze het als ezelsbruggetje gebruikt maar of dat nu een steekhoudend argument is dat het ook daadwerkelijk efficienter werkt…
Normaal kan ik me goed vinden in de columns van Joost, maar deze vind ik minder sterk. Voor mijn masterscriptie heb ik het nodige over informatieverwerking gelezen, en de bottomline is dat de grootste bron van inefficiëntie is om processen te starten en af te sluiten. Multitasken zorgt ervoor dat je dezelfde processen elke keer weer opnieuw moet starten en afsluiten, waardoor de tijd die je effectief kan inzetten voor een taak afneemt. Een erg mooi artikel hierover vind je op http://www.nytimes.com/2005/10/16/magazine/16guru.html?ei=5090&en=c8985a80d74cefc1&ex=1287115200&partner=rssuserland&emc=rss&pagewanted=all
Als 27-jarige ben ik redelijk multitaskend groot geworden, en als 27-jarige heb ik proefondervindelijk gemerkt dat singletasken de productiviteit enorm verhoogd (plus dat mijn vriendin er een bloedhekel aan heeft als ik maar half luister tijdens het e-mailen). Dat 17-jarigen nóg multitaskender zijn opgegroeid, zal de bedrading in hun hersenen niet zo radicaal hebben aangepast dat hun informatieverwerking volledig daarvoor geoptimaliseerd is.
Niettemin lees ik hier héél graag meer over. Ik zie hier dus graag links naar artikelen die mijn ongelijk bewijzen. Dat zal mijn vriendin leren! ;)
Helemaal mee eens! Of je zelf nu wel of niet een multitasker bent: ieder zijn ding. Maar als je geen multitasker bent, betekent dat niet dat anderen dat niet kunnen en ook nog eens efficiënt kunnen zijn, ook op lange termijn. Studeren in stilte? Ik moest er niet aan denken. Tv of radio aan, heerlijk voor op de achtergrond en de informatie uit boeken/internet slurpte ik op. Af en toe voor de afleiding een stukje nieuws kijken en dan weer het boek in. Als je de momenten waarin je studeert geconcentreerd bent (ook al schakel je iedere seconde even van onderwerp), die informatie blijft dan hangen. Mijn studietijd ligt al een tijdje achter mij, maar bijna alles weet ik nog. Was deze column toen maar verschenen, had mij een hoop discussie gescheeld met mijn ouders. Die vonden radio/tv aan tijdens studeren belachelijk… Nog altijd geeft het multitasken mij energie om door te gaan met de dingen die ik doe, zowel privé als op het werk. Niks verwarrends aan, heerlijk juist. Zelfs voor mij als een man, want ook mannen kunnen uitstekend multitasken!
@Inge: Inderdaad, dat vond ik ook een vreemde bewering. Alsof de evolutie in 20 jaar voor zo’n radicale verandering zorgt. Dat wijst de geschiedenis toch niet uit?
@Inge Janse
Na mijn post lees ik jouw reactie. Ik ben van mening dat als je een goede multitasker bent, dat je al die verschillende bezigheden geconcentreerd doet. Dat kost dan nauwelijks energie voor het opstarten en afsluiten van die processen, in mijn ogen sluit je de processen namelijk niet af, maar zet je ze op pauze. Goed multitasken houd ook in dat je tijdens het e-mailen niet half luister, maar voortdurend de volle aandacht schenk aan hetgeen waar je mee bezig bent, dat zou dus iedere seconde anders kunnen zijn. Ik wil niet zeggen dat je een slechte multitasker bent ;) en ook niet dat ik mijn visie de waarheid is, dit is mijn overtuiging.
Ik denk dat er een groot verschil is tussen “multitasken tijdens het waarnemen” en “Multitasken in het werk”. In het eerste hebben we het over autorijden, radio luisteren etc. Daar zijn we best goed in tot op hoge leeftijd. Overigens ervaar ik als 41-jarige dat ik daar wel slechter in wordt. Misschien is het dus niet de “nieuwe generatie” maar hun jeugdige leeftijd. Ik spreek ze graag rond mijn 80-ste nog een keer.
Dan het multitasken in het werk; als projectmanager wil ik het liefst een projectteam waarvan de leden hooguit in 2 projecten werken. En dat om dat zoals Inge schrijft het starten en stoppen van werkzaamheden (lees meerdere keren per dag van project switchen) killing is voor de productiviteit.
E. Goldratt heeft daar prachtige theorieen over. Lees “de zwakste schakel”. Zijn “theory of constraints” over multitasken, studentensyndroom en wet van Parkinson in Romanvorm.
@ Peter: Precies! De cricical chain gedachte die dacht ik hier ook op neer kwam: Veel projecten/-taken tegelijk zorgt voor een langere doorlooptijd van alle projecten, waardoor deze in totaal veel meer tijd kosten en later klaar zijn.
Je beklag doen over een fenomeen mag best. Geen problemen mee. Maar als het voorbij gaat aan de eigen verantwoordelijkheden van de mens ga ik balen. Multitasken wordt met name gedaan door mensen die het zelf willen en het dan vanzelfsprekend ook goed kunnen. Niks mis mee. Als je het niet wilt of kunt dan doe je het niet. Jawel: dat kan consequenties hebben als je een flitsende baan bij een modern bedrijf in een ontwikkelende markt wilt hebben. Dan moet je kunnen en willen multitasken inderdaad. Zo niet, dan is daar geen plek voor jou. Voor de rest: niet zeuren! Het hoort bij onze tijd en op een enkele verslaafde na is er geen echt probleem lijkt me. Want niemand wordt verplicht tot extreem multitasken. Op elk apparaat zit bovendien een UIT-knop. Verder voor de mensen wiens relatie kapot ging omdat de partner steeds met zijn/haar neus in de laptop of mobiele telefoon zit: besef dat de relatie dan simpelweg al niet al te sterk was. Als je niet in staat bent elkaars aandacht te trekken en vast te houden, is het hoog tijd voor verandering. Doe je er niks aan, zeur dan niet en laat je partner lekker vluchten in zijn/haar blog, hyves, outlook, blackberry, gsm enzovoorts. Wat mij betreft maken alle nieuwe communicatiemogelijkheden de wereld juist groter. Een gebalanceerd persoon zal er gebalanceerde keuzes in maken. Enjoy!
“De evolutie doet haar werk en ze doet het grondig.”
Daar denkt Steve Jones anders over:
“For centuries, writers have attempted to predict the future of the human race. Some have argued that we are destined to evolve into super-beings, others that we are turning into dim-witted goblins incapable of anything more demanding than watching TV. But according to a leading geneticist, both visions are wrong because human evolution has ground to a halt.”
@ Ralph: ik wijs multitasken an sich niet af. Als iets goed werkt, des te beter!
Mijn punt met multitasken is alleen dat er minder mensen echt goed in zijn dan dat het ook doen. Gek genoeg is multitasken wél de standaard van onze maatschappij geworden. We moeten volgens mij daarom af van het idee dat het per definitie goed en productief is, en ook af van het idee dat dit de manier is hoe de moderne mens zou moeten werken. Iedere situatie is uniek, en zal wel of niet geschikt zijn voor multitasken.
multitasking is ok …
Ik weet nog goed dat mijn manager zich afvroeg hoe ik het elke keer weer voor elkaar kreeg dat ik altijd mijn werk op tijd afkreeg terwijl ik als een soort ADHD-typetje over de afdeling raaste, iedereen coachte, en overal lol maakte. tot hij een keer over mijn schouder meekeek naar het tempo waarin ik de zaken tegelijkertijd aan het doen was. Hij liep weg met een smile op zijn gezicht en ik hoorde hem nog zeggen: “eigenlijk wilde ik het niet weten, word er draaierig van…”.
Dus multitasking en kwaliteit kan wel samen!
btw ik typ dit met mijn handen onder de vergadertafel op mijn mobile, terwijl ik nu antwoord moet geven op een vraag tijdens een meeting waar ik anders in slaap val :)
o jee, ik zie een paar typefouten in mijn reactie staan. Toch niet handig typen op een mobile …
Wat flauw om het geen multitasking te noemen als je dingen in seconden opeenvolgend doet. Hoe weet je dan of je zelf in het voorbeeld van de auto niet ook sequentieel bezig bent en dus helemaal niet multitaskt? Volgens mij kun je alleen goed multitasken met dingen die je hersenen ‘geautomatiseerd’ doen en dus geen of weinig extra capaciteit vereisen naast de andere dingen die je doet.
Evolutie betekent meestal ´geleidelijke ontwikkeling´, dat lijkt me hier niet van toepassing. En over de lofzang op de jeugd: we weten allemaal wie de verliezer is van het multitasken met MSN/Hyves en de spellingslessen Nederlands.
multitasken klinkt voor mij als: het verrichten van meerdere handelingen tegelijkertijd. Toch iets anders dan dingen leren of creeeren (tegelijkertijd). Zal wellicht ook om andere delen in de hersenen gaan. Eeven los van wat je in je onderbewuste kunt coordineren (bijv op tast tijdens het besturen van een auto).
Zou je een ongeluk kunnen ontwijken terwijl je een smoes moet verzinnen voor je baas?
Of er in het verleden aanwijzingen zijn dat we niet zo snel kunnen evolueren als nu welicht het geval is? Evolutie is niet zoiets als geschiedenis. Geschiedenis is immers geen biologische aangelegenheid.
Multitaskende jongeren.. wij als oudere generatie kijken net zo naar hen als de generatie voor ons naar ons kijkt.
Geef het een naam en geef het een setje regels en plots is het een vaardigheid…
Gedrag is iets tijdelijkers dan Vaardigheid of Kwaliteit. Ik betwijfel ten zeerste of het een drol uitmaakt of iemand nu multi- of single-taskt.
Ik kwam een artikel tegen waarin staat dat multi tasken niet goed is voor de hersenen.
http://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=95524385
Hoe meer dingen tegelijk hoe meer kans op fouten, zeker als het snel snel snel gaat.
[...] onthoud: mijn generatie multitasked niet, wij weten snel te schakelen en onze aandacht verspreid te vestigen! Tags: casual games, webgames You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 [...]
In het NRC van 12-01-2008 staat het artikel ‘Rampzalige berichten’ dat op dit onderwerp ingaat.
Daarin wordt een onderzoek genoemd van het Instituut voor Psychiatrie aan de Universiteit van Londen onder tachtig kantoormedewerkers in 2005:
“De proefpersonen gingen eerst aan de slag in een rustige omgeving en daarna werden ze overspoeld met e-mail, smsjes en telefoontjes. Hoewel ze niet mochten reageren op de boodschappen, werd hun concentratievermogen toch duidelijk verstoord. Het IQ van de medewerkers nam door de rinkelende telefoons en de inkomende e-mails af met tien punten. Dat is meer dan twee keer zoveel als het gevolg van het roken van wiet. Het effect van de afleiding bleek op mannen overigens een stuk groter dan op vrouwen.”
Het lijkt me goed eenzelfde onderzoek uit te voeren onder een groep van 18- tot 30-jarigen!
Voor geregistreerde gebruikers: http://archief.nrc.nl/?modus=l&text=&hit=46&set=1
In mijn ogen niet testen op de 18 tot 30 jarigen maar juist op de generatie die niet anders gewend is dan te “multitasken”, de huidige pubers.
Is er om het even welke informatie over dit onderwerp in andere talen?
Ja, laten we geen grenzen stellen.
En jongeren alles aanbieden.
Je kunt wel degelijk afgeleid worden achter het stuur.
en meneer Steins bisschop: er gebeuren wel degelijk ongelukken doordat mensen bellen, roken, tomtommen en sturen tegelijk.zoals u het brengt is het een voordeel om zoveel mogelijk tegelijk te doen.
nou nee, dus.
Overschat de jeugd ook niet. die klaagt vaak dat ze moeite hebben met zich te concentreren…