In rap tempo wordt alle consumentenelektronica in huis voorzien van een netwerkaansluiting. Was communicatie met de buitenwereld in vroeger tijden voorbehouden aan je telefoon, radio en later de TV, tegenwoordig twittert je energiemeter zijn stand de wereld in. Volgens een rapport van Parks Associates zullen er vanaf 2013 jaarlijks meer dan 100 miljoen elektronische apparaten met een netwerkaansluiting verkocht worden. Maar wat betekent dit voor de gemiddelde consument? En spreken al die apparaten wel dezelfde taal? Een blik in de wereld van de connected media.
Game consoles, set-top boxen, TV’s & Blu-ray spelers, allemaal zijn ze tegenwoordig uitgerust met een, al dan niet draadloze, netwerkaansluiting. Deze vorm van connectivity wordt voor verschillende doeleinden gebruikt. Philips en Samsung gebruiken het om het internet naar hun TV’s te brengen, Disney en Warner gebruiken het om interactieve features en on-line extra’s aan hun Blu-ray titels toe te voegen en Nintendo, Sony en Microsoft gebruiken het voor digitale distributie van hun spellen en on-line gaming. Tot nu toe waren dit gesloten systemen, maar dat is aan het veranderen. Diensten van derden worden nu geïntegreerd in de oorspronkelijke mediadiensten, waardoor er een open model ontstaat. Warner integreert Facebook in haar Blu-ray titels, Sky UK gebruikt de X-box voor haar on-demand IPTV diensten.
Het vierde scherm
Media en elektronicabedrijven als ATT en Microsoft bouwen hun strategie rond de drie schermen die door consumenten het meest gebruikt worden, namelijk de TV, PC en mobiele telefoon. Binnenkort lijkt er een vierde scherm aan toegevoegd te kunnen worden. Dit nieuwe tablet-PC-achtige apparaat kan het gat tussen TV en mobiel vullen.
Het zal een mobiel apparaat voor in de huiskamer worden, met als hoofdkenmerken: personal, touch screen en uiteraard een internetverbinding. Hierop kunnen gebruikers mediadiensten afnemen (video, smart metering, e-reader, gaming). Apple werkt bijvoorbeeld aan een tablet-PC met deze eigenschappen. Er zijn al diverse partijen die soortgelijke apparaten op de markt hebben (Nokia 810, Philips iPronto) maar die zijn nooit echt tot het grote publiek doorgedrongen.
Multi-screen toepassingen
Het wordt natuurlijk pas leuk wanneer er diensten ontwikkeld worden die de verschillende mogelijkheden van deze schermen gaan combineren. Neem bijvoorbeeld een interactieve TV-show. Mee kunnen spelen met je favoriete TV-show via je digitale TV is aardig wanneer je alleen thuis zit, maar het wordt pas echt leuk wanneer je met je vrienden of familie voor de TV zit en allemaal tegelijk mee kan doen. Het zogenaamde vierde scherm kan gebruikt worden voor het tonen van vragen en antwoorden, zodat je met of tegen elkaar kan spelen. Ook kun je er mee communiceren met je achterban en adverteerders kunnen er op de persoon gerichte reclame naartoe sturen, wat het apparaat commercieel weer aantrekkelijk maakt.
Zo zijn er meer voorbeelden van diensten te bedenken die allen gemeen hebben dat ze interactief, socially connected en gepersonaliseerd zijn. Binnen gesloten systemen is dit nu al mogelijk, zoals remote play van Sony (PSP + PS3), maar mijn verwachting is dat ook deze systemen opener zullen worden.
De stereo-toren van Babel
Voordat open multi-screen en multi-device diensten door kunnen breken, zullen er tussen de verschillende leveranciers van de benodigde apparatuur afspraken gemaakt moeten worden over standaarden in de communicatie tussen deze apparaten. Er lijken nu een aantal standaarden geaccepteerd te zijn. Op HD format gebied is Blu-ray als winnaar uit de strijd gekomen. De Blu-ray standaard bevat ook een component voor interactieve applicaties, wat betekent dat ontwikkelaars met een en dezelfde applicatie alle merken (connected) Blu-ray spelers kunnen bedienen.
Voor communicatie tussen apparaten is de DLNA standaard ontwikkeld, die door veel fabrikanten van consumentenelektronica en mobiele telefoons ondersteund wordt. Op IPTV gebied is het OpenIPTV Forum (OIPF) hard op weg om een standaard op IPTV gebied neer te zetten die breed ondersteund wordt. Al deze open standaarden zorgen ervoor dat consumentenelektronica van verschillende merken en verschillende domeinen onderling uitwisselbaar wordt. Daarnaast wordt het voor ontwikkelaars van nieuwe mediadiensten eenvoudiger en goedkoper om nieuwe interactieve mediadiensten en content voor grote groepen gebruikers toegankelijk te maken.
Open Mesh
Al schrijvende merk ik dat de transformatie van stand-alone media naar connected media teveel facetten omvat om in dit artikel te kunnen beschrijven. Zo heb ik het nog niet gehad over OTT business modellen (zoals Vudu toepast), identity management, rechten issues, etc. Deze transformatie raakt iedereen, van overheid tot operator, van elektronicafabrikanten tot contentaanbieders en van adverteerders tot eindgebruikers. Kenmerken van diensten binnen dit geconvergeerde mediadomein zijn personalisatie, interactiviteit en socially connected. En dit alles in een cross-domain setting waarin het niet meer uitmaakt welk apparaat je gebruikt. Toch weer een stap dichter bij Marc’s Open Mesh.
Thijs de Vries 
Hans Nauta 
Laurens 
Frank Janssen 
hans 
Hmm, het vierde scherm is een aardige gedachte, maar of dit een tablet wordt weet ik niet. Al heel wat bestormingen met tablet PC’s hebben het niet gered tot gemeengoed in de huiskamer. Ik denk dat de laptop nog wel even populair blijft, kun je gewoon veel meer mee.
Een scenario waar ik rekening mee hou is de evolutie van de digitale fotolijst. Je ziet die nu al met Wifi en diensten zoals email, rss en streaming audio. Zo’n thin client in de woonkamer met weinig energieconsumptie die een always-on functie vervult. Misschien straks met widgets (zoals widgetstation) en mogelijkheden om domotica te voeden. Maar het blijft nog altijd primair een fotolijst zoals alle schermen -hoe diffuus ook- een primaire functie hebben (tv kijken, bellen, of internetten).
Of wat gaat de afstandbediening doen? Wat zou er allemaal nog meer kunnen met een Logitech Harmony opvolger? Misschien een interessante discussie: wat wordt het vierde scherm?
Zou het het vierde scherm worden, of wordt het een extra interactieve mediumlaag, op te roepen op welk scherm je het wil. Dat laatste lijkt mij waarschijnlijker. Open standaarden stimuleren het dat je zo’n interactieve mediumlaag op kan roepen op verschillende apparaten. Op je mobieltje (via bv een App), op je TV (via bv bewegingsaansturing, a la project Natal), op je PC, op een dedicated ‘vierde’ scherm, of waar dan ook, wat jou op dat moment het handigst uitkomt.
En worden er nu al niet meer dan “100 miljoen elektronische apparaten met een netwerkaansluiting” verkocht? :-) (PC’s, smartphones, etc)
In ieder geval een interessante ontwikkeling! Met de iPhone 3.0 software is het mogelijk ook andere apparaten aan te sturen (kan dat ook al op die manier met Android?). Dus zou er niet binnenkort al een apparaatje uit kunnen komen die je in je TV plugt en waardoor je met je iPhone bv je TV kan bedienen en er draadloos content op laten verschijnen?
@gertjan Feitelijk zijn er al heel veel apparaten met een scherm te koop, ik denk aan MID’s PDA’s, NetBooks enz. Dat kun je natuurlijk 4e scherm noemen, maar het blijkt dat de massale adoptie van schermen pas vorm krijgt als zo’n scherm een primaire functie heeft zoals een telefoon voor bellen, een tv voor home entertainment, een laptop voor internet, een gameconsole voor spelletjes (maar dat is natuurlijk niet altijd een scherm). Die generieke schermen worden niet zomaar geadopteerd zonder dat de consument er een eenduidige functie aan kan toekennen.
Dat de functies in elkaar overlopen door standaarden (zoals de browser), dat blijkt wel. Ik denk dat widgets op TV ook niet zo heel ver in de toekomst breed uitgerold zullen zijn. Browsen kun je ook op de PS3 en filmpjes kijken kun je ook op de PSP of je mobiel. De PSP waarmee je kunt bellen is ook al in de maak.
Welk scherm je selecteert hangt zo af van het gebruik. Films kijk je het liefst op je breedbeeld TV en Internet toch weer liever op je laptop. Heeft alles te maken met lean-forward vs lean-backward en prive vs. publiek maar ook energieverbruik, portability, prijs en medebewoners.
Het vierde scherm zou je op basis van deze selectiecriteria kunnen benoemen. Lijkt mij een duidelijkere discussie. De verspreiding van functies op deze schermen is natuurlijk ook wel een interessante discussie waard.
Verwacht dat we nog wel veel meer schermen gaan krijgen. in de auto, op de koelkast etc. Dus de discussie welk scherm het vierde scherm gaat worden is op zich niet zo interessant.
Het feit dat veel meer apparaten met internet verbonden gaan raken des te meer. Elke dienst heeft denk ik wel een voorkeursapparaat die perfect aansluit op de gewenste usecase.
Deze connected wereld gaat wel de hele internet wereld op zijn kop zetten. Mensen surfen straks veel minder via de 1024 pixel websites maar hebben per usecase een vaste aanbieder (applicatie of apparaat). Apple’s iPhone is natuurlijk een mooi voorbeeld hiervan.
Bedrijven doen er dan ook goed aan om nu al na te denken wat voor mogelijkheden dit voor hun bedrijf brengt.
We gaan een leuke tijd krijgen met heel veel mooie innovaties!
@Marco Ik ben het met je eens dat de toenemende connectivity een veel grotere impact heeft dan het groeiend aantal schermen. Binnen de CE industrie is het toch wel een topic. De grote fabrikanten lijken het erover eens te zijn dat er ruimte is voor een, noem het voor het gemak, vierde scherm. En ook hier geldt, wie het eerst de grote massa aan een nieuw speeltje weet te helpen, is spekkoper. Denk aan Sony met zijn walkman en Nintendo met zijn Gameboy.
@blogdog & @gertjan Een interactieve mediumlaag kent veel potentiele toepassingen maar staat volgens mij los van de discussie of we een vierde scherm gaan krijgen. Het probleem dat we nu hebben is dat ik niet met meerdere mensen interactieve en gepersonaliseerde TV kan gebruiken. Het gepersonaliseerde deel van de content zal op een tweede, persoonlijk, scherm getoond moeten worden. Dit kan natuurlijk de laptop, Nintendo DS of mobiele telefoon zijn maar ik denk dat hier een rol voor een nieuw apparaat weggelegd is. De primaire functie zou dan “TV-spelen” kunnen zijn? Dit apparaat kan natuurlijk wel weer gebruik maken van een interactieve mediumlaag.
Overigens kun je met je iPhone je TV bedienen maar dan moet je wel een Apple-TV hebben ;-) (http://www.apple.com/itunes/remote/)
@SanderSmit ik geloof dat de mobiele telefoon een grote rol zal krijgen bij de interactie met andere schermen zoals TV, autodisplay etc. Hierbij is de mobiele telefoon o.a. voor identificatie bedoeld. We zouden dan naar ‘domme’ schermen moeten gaan die zelf weinig kunnen maar door de mobiele telefoon alle persoonlijke instellingen van de gebruiker overneemt.
Ben wel benieuwd of Apple met een nieuw apparaat gaat komen en wat de usecase daarvan zou zijn. De iPhone kan trouwens ook boxee.tv als mediacenter besturen dus Apple TV is niet noodzakelijk =)
Uiteraard zal de industie eerst proberen per scherm eigen standaarden/portalen te bouwen waardoor device overstijgende diensten moeilijker te ontwikkelen zullen zijn.
Wat in dit verhaal wat mij betreft mist is dat er juist heel veel gesloten standaarden zijn, worden ontwikkeld, en dat deze het bijzonder goed doen op de markt. Waaronder Google Android en de Apple Iphone. Het boek ‘The Future of the Internet, and how to stop it’ gaat hier uitgebreid op in.
Leuke gedachtengang. Ik heb laatst een floormap van mijn “electronica” moeten maken vanwege een verhuizing en merk op dat ik alles “onbewust” rond mijn router opstel. Connectivity is tegenwoording net zo belangrijk als stroom! Sterker nog, ik verwacht dat degene die hier het beste op inspeelt de slag wint. Consumenttechnisch zal Apple die, wat mij betreft, zeker winnen, men wil niet weten hoe het allemaal praat met mekaar, als het het maar doet. EN het toegankelijk is voor alle leeftijden…
@pascal ik zou eerder overwegen om van alles rond je mediacenter in te richten. Daar is bandbreedte in huis misschien wel het meest relevant, zodanig zelfs dat je lokaal een wired infrastructuur zou willen hebben (naar je streaming NAS bijvoorbeeld).
Het mooie van wifi is dat het in huis eigenlijk niet zoveel meer uitmaakt waar je je spullen neerzet: ik loop constant door het huis mijn email en newsfeeds te checken op mijn iPhone, en verder doe ik mijn werk achter mijn workstation. Mijn Laptop gebruik ik binnenshuis eigenlijk relatief weinig, behalve als ik wat aan het studeren ben. De kleine zit achter de PS3 op zijn kamer of doet zijn huiswerk op zijn laptop aan de etenstafel.
De reshuffle zal volgens mij plaats gaan vinden als er andere terminals met nieuwe functies bijkomen. Als bijvoorbeeld mijn wekker een widgetstation wordt, zal die mijn routine gaan beinvloeden. Als terminals zich meer als personal assistants gaan gedragen gaat het initiatief uit van die terminals, en minder vanuit mij of mijn gezinsleden.
Verder denk ik ook dat remote functies steeds belangrijker worden. Ik zou best ergens willen klikken zodat die PS3 geen connectie meer heeft na bedtijd, ik zou best overal op de hoogte gehouden willen worden van opgenomen en op te nemen TV-programma’s, liefst voorgeselecteerd op basis van mijn interesses.
Grappig is overigens dat mijn server die in een datacenter in Amsterdam staat ook van grote invloed is op mijn huiskamer. Al mijn experimentjes draaien daar en veel informatie die ik dagelijks raadpleeg wordt daar geaggregeerd. Concluderend is de lokatie van de hardware niet zo relevant, maar wel de functie die het heeft in mijn huishouden.
@Pascal & @blogdog. Het thuisnetwerk wordt inderdaad steeds complexer en er is volgens mij ruimte voor partijen die eindgebruikers helpen met het managen van hun thuisnetwerk. Probleem voor de eindgebruiker is dat hij niet meer weet wie te bellen wanneer er iets niet werkt. Philips en UPC geven al aan meer telefoontjes te krijgen van mensen met storingen niet veroorzaakt door hun apparatuur of netwerk. Deze extra service kosten kunnen deze bedrijven nu nergens verhalen. Alcatel Lucent (Cellpipe 7130), Cisco en anderen brengen producten op de markt waarmee gebruikers op afstand geholpen kunnen worden en ik ben benieuwd hoe deze trend zich zal ontwikkelen. Gebruikersgemak en betrouwbaarheid zijn uiteindelijk toch bepalend voor het succes van multi-screen / multi-device services.
@Pascal: Succes met jullie nieuwe huis :-)
@Marco boxee.tv had ik gemist, thanks.
Ik geloof ook dat de mobiele telefoon, doordat het een echt persoonlijk apparaat is, een grotere rol zal spelen bij nieuwe diensten. Met name op het gebied van identificatie en (micro) betalingen kan deze een belangrijke rol spelen.
Of de industrie begint met eigen standaarden voor elk scherm weet ik nog niet. Een aantal bedrijven heeft, hopelijk, uit het verleden geleerd dat dit geen garantie voor succes is. Grote contentpartijen en dienstverleners zitten ook niet te wachten op nog meer formats en volgens mij bepalen de content en de diensten het succes van deze schermen.
Ook willen gebruikers geen extra scherm voor elke nieuwe applicatie. Ik hoop ook dat Nuon ook Net-TV’s en Blu-Ray spelers toegang geeft tot hun smart meters zodat ik niet met een extra Nuon display opgescheept zit alleen om mijn energieverbruik te kunnen managen.