Sinds Nikon in augustus 2008 de D90 lanceerde, als eerste camera ter wereld waarmee je ook Hoge Definitie (HD) video kon schieten, is er sprake van een stille revolutie in medialand. Tegen een fractie van het budget kunnen cameramensen hoogwaardig materiaal maken – met een uitgebouwde fotocamera van minder dan € 5.000! Dit is goed nieuws voor online video.
The proof of the pudding is in the eating. Bekijk eerst de volgende video (bij voorkeur full screen):
http://www.vimeo.com/7412515Bovenstaande video is gemaakt door regisseur Philip Bloom, die na ruim 20 jaar met videocamera’s te hebben gewerkt, het schieten met Digitale Single Lens Reflex (DSLR) camera’s heeft omarmd. Een fotocamera is full-frame (35mm) en kenmerkt zich door een enorme kleine scherptediepte, hetgeen een gebruikelijk fenomeen is in de wereld van professionele cinema. Met een kleine scherptediepte ben je als regisseur in staat om je onderwerp scherp in beeld te brengen, terwijl de rest onscherp is. Hierdoor komt het onderwerp letterlijk los van de achtergrond en heb je als filmmaker controle over waar de kijker de aandacht zou moeten leggen. Als alles in het plaatje even scherp is, kun je makkelijk worden afgeleid door details die er voor het verhaal niet toe doen.
Het werken met een kleine scherptediepte met objecten die niet stil staan, heeft uiteraard als nadeel dat je constant moet bijfocussen. Dat zie je ook duidelijk in deze film. Wie echter weet dat dit door enkel Philip Bloom gemaakt is met apparatuur die minder dan zo’n 5.000 euro heeft gekost, realiseert zich dat een nieuwe vorm van contentproductie is geboren:
- Camera: Canon 7D body
- Glas: Diverse lenzen
- Filters: Vari-ND & Fader ND
- Geluid: Rode Video-mic
- Stabilisatie: Zacuto DSLR Marksmen Kit
- Stabilisatie: Baby CineSaddle

Philip Bloom in actie
Om een dergelijke film te realiseren was het tot voor kort noodzakelijk om met camera’s en aanverwante apparatuur te werken die zo duur zijn als een half (of heel) huis, met een crew bestaande uit minimaal vier (regisseur, cameraman, camera-assistent, geluidsman), maar waarschijnlijk veel meer mensen.
Toegegeven, in bovenstaande video zit niet echt een verhaal verwerkt anders dan dat het een overzicht biedt van rare types op Venice Beach, California. Deze video is echter de vierde op rij sinds Bloom de mogelijkheden ontdekte op bezoek in Sofia (Bulgarije) voor een training. Terwijl ze op weg waren om wat te gaan eten, besloot hij met zijn Canon 5D-Mark II en de eerste versie van de Zacuto Z-Finder gewoon wat mensen te gaan filmen. Hieruit is Sofia’s People ontstaan, dat later werd gevolgd door andere juweeltjes zoals Dublin’s People, San Francisco’s People en Venice’s People (zie hierboven). Hiermee heeft Bloom een format weten te creëren dat als inspiratiebron dient voor een snelgroeiende groep professionals. In onderstaande video geeft Bloom een nadere toelichting (link hier):
De beweging die Bloom mede in gang heeft weten te zetten, vertaalt zich inmiddels in diverse trainingsvideo’s en trainingssessies over de hele wereld. Samen met Dennis Lennie is hij F-Stop Academy begonnen die als doel heeft om mensen over de hele wereld te overtuigen van videoregistratie met DSLRs. Maar ook betaalde opdrachten, zoals een recente film die hij voor Greenpeace maakte in Dehli.
Nadelen – en hoe die te overkomen
Zijn er dan helemaal geen nadelen aan deze manier van produceren? Jazeker. Maar gelukkig zijn die niet onoverkomelijk meer:
- Stabiliteit
Ten eerste is een fotocamera gebouwd om hand-held stabiel te houden voor ongeveer 1/60e van een seconde, niet om 24 of meer beelden per seconde mee te draaien. Enter Zacuto. Dit Amerikaanse innovatieve bedrijf dat opgezet is door mensen met jarenlange ervaring in het camerawerk weet de ene na de andere innovatie te produceren die DSLR-shooters helpen in het stabiliseren van hun shots. Enter ook CineKinetic. Met de Cine-, Mini- of BabySaddle kun je je shots stabiel krijgen, zelfs in of op bewegende objecten zoals een auto, trein, tram, fiets of vliegtuig. En wie klaar is voor het nog meer professionele werk met Dolly shots: enter GlideTrack en WallyDolly. - Geluid
Ten tweede zijn de DSLR camera’s niet geschikt om goed geluid mee te registreren. Enter Zoom. Met de H4N beschikt de DSLR-shooter over een eenvoudig apparaat waarmee je tot vier audio-kanalen kunt registreren (1x stereo voorop de zoom en 2x XLR inputs voor externe mics). Synchronisatie gebeurt achteraf in de edit door een klap met een clapper board te registreren voor de camera. - Licht
Hoewel dit ook voor video- en filmcamera’s geldt, is het hebben van voldoende en het juiste licht bepalend voor het eindresultaat. Ook hier zijn diverse leveranciers opgestaan die tegen interessante prijzen randapparatuur aanbieden. Enter de Dedo Ledzilla en Litepanel Micro. - Filters
Wie een kleine scherptediepte nastreeft, moet zijn diafragma vrijwel helemaal open gooien. Dit heeft al snel overbelichting tot gevolg. Enter de Neutral Density filters van Singh-Ray waarmee het teveel aan licht kan worden gedempt. - Viewfinder
Om te kunnen beoordelen of het plaatje daar scherp is waar je het scherp wilt hebben, heb je behoefte aan een viewfinder, zodat je niet wordt afgeleid door invallend licht. Enter (opnieuw) Zacuto met de Z-Finder. Is het direct kijken door de lens geen optie, gegeven de camerapositie? Enter de 720p native resolution LCD-screen van SmallHD. - Compressie vs kleur
Hoewel de fotocamera’s op full frame (35mm) HD video registreren, wordt er uiteraard behoorlijk wat compressie toegepast. Dit betekent dat kleurgescheiden beelden (component-video) niet mogelijk zijn en je eventuele kleurcorrecties dus op het samengestelde composiet-signaal moet doen. Heftige post-producties zijn dus minder goed mogelijk. Echter: enter RedGiantSoftware. Met Magic Bullet Looks kun je snel en efficiënt (of langzaam en uitgebreid) je shots die look geven die je nastreeft. Philip Bloom geeft uitleg. - 30p versus 24/25p
Om het gevoel van cinema te krijgen, moet je eindproduct ook gemaakt zijn zoals film traditioneel wordt gemaakt. Dat betekent dus 24p, ofwel 24 volledige frames per seconde. Daarnaast kennen we in Europa de PAL-standaard, wat neerkomt op 25p, ofwel 25 beelden per seconde. In Amerika is het 29,97p. In eerste instantie conformeerden alle DSLR-camera’s zich aan 30p, wat de nieuwe standaard zou moeten worden. Omdat er nog steeds meer televisies zijn dan camera’s, is dat echter een achterhoedegevecht gebleken. Het schieten in 30p heeft als nadeel dat wanneer je doel 24 of 25p is, je eigenlijk in een kleine vorm van slow motion aan het registreren bent. Dit leidt uiteraard al snel tot problemen met audio-synchronisatie. Inmiddels heeft Canon al aangekondigd dat haar camera’s een firmware upgrade krijgen waarmee vrijwel alle gewenste vormen van registratie worden ondersteund. De Canon 7D heeft het al en de 5D-Mark II volgt binnen nu en een paar maanden.
Zie hier een voorbeeld van een bruidsreportage opgenomen met een 7D. Hieronder een visual van Michael Robertson (Velodramatic, een fotograaf met 20 jaar ervaring in wielrenfotografie) die met een 5D-Mark II zijn eerste videoproductie draaide. Voor sommige professionele cameramensen ziet het er wellicht een beetje als een kerstboom uit. Gegeven het budget denk ik echter dat we dit beeld vaker tegen zullen komen.
Conclusie
Met een goed script, de juiste gear en kennis van zaken kun je tegen een fractie van de kosten een prachtige productie realiseren. Uiteraard zul je uit een fotocamera nooit exact hetzelfde kunnen halen als uit film (compressie!). Voor het grote werk komen de nieuwe 4k camera’s van RED om de hoek kijken binnen de Pro cinemamarkt (RED One en Scarlet). Maar als online video in HD-kwaliteit met het gevoel van film je doel is, biedt DSLR-video precies wat je nodig hebt. In de woorden van Philip Bloom:
“Once again, it was a pleasure shooting on this camera [Canon 5D Mark-II, red.]. Get round its flaws and you can create some lovely stuff. Just don’t expect it to be the perfect camera for every job. It’s great for some, not for others!”
Update
In december 2009 ben ik een paar dagen naar londen geweest om daar de kerstsfeer in de stad en haar prachtige inwoners te filmen:

















Deze revolutie merken wij van Brandfighters ook. Het is voor independent filmmakers mogelijk om met zulke camera’s commercials te maken. Zie hieronder een voorbeeld van de winnaar van de Heineken video contest. Video is gemaakt met een canon mark 2 5d. Gemaakt door Macula productions.
http://www.youtube.com/watch?v=N04WRiHPzaQ (wel even in HD bekijken)
Zo heeft vifit zelfs een TV commercial gemaakt met deze camera.
Als de kosten dalen en de toegankelijkheid van videoproductie groter wordt, zal creaitiviteit belangrijker worden om boven te komen drijven. Een impuls voor creativiteit, dat is een goede zaak uiteindelijk voor iedereen die actief is in deze markt (inclusief bovengetekende).
Niet onbelangrijk: zo’n opzetstuk van Zacuto is ook al snel duizend dollar. Nog altijd ver onder de vroegere prijzen, maar toch, je budget moet een stuk verder reiken dan de DSLR alleen.
@Jan-Paul: leuk model hanteren jullie bij Brandfighters. Ook goed dat jullie in de voorwaarden niet spreken over overdracht van auteursrechten maar een niet-exclusieve licentie. De video van Heineken – geweldig en een terechte winnaar.
@Robert: DSLR camera’s kunnen creativiteit niet vervangen, maar een creatief hoeft zich niet langer beperkt te voelen in het maken van mooie plaatjes. Je moet echter wel eerst de meters hebben gemaakt om te weten hoe je je idee in visuele opnames kunt vertalen.
@Peter: Klopt helemaal. DSLR-camera’s maken het betaalbaarder, maar vanwege de vele extra’s wordt het toch ook weer duur. Met een startersbudget van circa 5k kom je echter al een heel eind (body, paar lenzen, audio en zacuto kit). Veel van de andere toys zijn echter ook prima inzetbaar voor video-camera’s.
Goed verhaal en prachtige shots! Ik vraag me echter wel af wat het verschil is tussen de kosten voor een Canon 7d met die lenzen (dat maakt het juist heel duur), extra grip om steady te draaien en audio én de kosten voor bijvoorbeeld een Sony EX3 met een adapter. Ik durf te zeggen dat je met zo’n Sony goedkoper uit bent. Je maakt in je verhaal een vergelijking met een RED, maar er ligt veel meer tussen om goeie scherpte/diepte te creëren.
Over een uitgebreide crew het volgende: het ligt er heel erg aan hoe complex het script en/of verhaal is wat je draait. Camera assistenten zijn er niet alleen om te pullen (hetgeen je ook tijdswinst oplevert en dus budget), maar ook omdat een D.O.P zijn focus moet leggen bij zijn shots en het verhaal dat hij moet vertellen.
@Pablo – ik zit er toevallig middenin: bezig met het opvragen van offertes bij verschillende partijen.
Een EX3 is ca. 7.500-8.000 (met standaardlens). Wil je daar vervolgens enige vorm van vergelijkbare scherptediepte mee behalen, zit je ook al gauw aan een Letus 35mm adapter te denken (ca. Eur 5000). Helemaal mooi wordt het als je in plaats van de standaardlens er een Relay lens van Letus voorplaatst (opnieuw circa 3.000). Dan zit je alles bij elkaar al op 15.500 Euro. En dat is nog zonder 35mm lenzen die je er voorop zet, statief of Zacuto-kit om er echt een schoudermodel van te maken (de EX3 is een semi-shoulder camera).
Voor circa. 5000-7000 Euro heb je een DSLR-kit, incl. 2-3 priemlenzen, een Zacuto Marksman kit en een video-mic (of Zoom H4N).
Uiteraard is het DSLR-verhaal wel enigszins gekunsteld, terwijl een (semi-)Pro broadcast camera standaard met alle aansluitingen is uitgerust.
Ben het helemaal met je eens dat je qua crew niet alles alleen kunt, zeker niet bij complexe producties. Als je echt je audio perfect wil hebben, moet je de opnames zo dicht mogelijk bij de bron doen. Dan betekent dus een wireless set, of een boom-mic en – vooral – een geluidsman die in de gaten houdt. Voor een aantal webproducties kan het echter wel volstaan, zeker als je de tijd hebt om alles op-, af- en in te stellen.
De opzet van dit artikel lijkt wel heel veel op dat van WIRED
http://www.wired.com/rawfile/2009/11/video-dslr
@ Richard: Mooi verhaal en erg mooie beelden Richard.
@ DiOV: Ik heb zitten kijken naar en vergelijken met het Wired-artikel, onderwerpkeuze komt overeen, maar qua uitwerking vind ik het toch echt anders. Het artikel van Wired is bovendien op 19 november gedateerd en ik zie hier in de edit omgeving dat Richard al op 18 november aan het schrijven was. Puur toeval dus.
@ Richard
Dank voor je artikel. Mooie plaatjes ook! Over de technische termen en type-aanduidingen kan ik (helaas of gelukkig) niet meepraten. Als ik bij ons in de studio nieuwe generaties kleine, of minder kostbare, camera’s aansnijd als onderwerp dan krijg ik, onder andere, te horen dat de klant graag ‘die grote bakken’ ziet waar onze camera-mensen dus mee werken.
In jouw resume zie ik dat jij nogal wat corporate clients bedient. Hoe is jouw ervaring op dit gebied? Staat in de ogen van de klant ‘groot’ voor ‘professioneel’ als het om camera en equipment gaat?
@Toine: Dit is een argument dat je wel vaker hoort. Uiteindelijk denk ik dat ‘klanten’ wel zullen leren dat grootte niet exclusief bepalend is voor het eindresultaat. Een cameraman die weet wat ie doet – en rekening houdt met beperkingen van prosumer- of DSLR-camera’s, kan prachtige plaatjes maken.
Nu wil ik die professionele camera’s zeker niet afdoen als lomp en onzinnig. Integendeel. De grootte en het gewicht van deregelijke camera’s heeft natuurlijk vooral een voordeel voor de balans, zeker wanneer je vanaf schouder draait. Daarnaast hebben dergelijke camera’s een 2/3inch CCD sensor, wat meer is dan elke andere pro-sumer videocamera. Een EX1 en EX3 van Sony zijn bijvoorbeeld 1/2inch sensoren, terwijl een Z1 van hetzelfde merk een 1/3inch sensor heeft. Daarentegen zijn de DSLR-camera’s full-frame (35mm) en dus weer een stuk groter dan de professionele broadcast camera’s.
Waar de DSLR-camera’s (nu nog) ronduit slecht in zijn is (snel) pannen. Er treedt dan een ‘rolling shutter’ effect op. Kijk maar naar deze video: 7d 5dmkII noise and rolling shutter rough test
Het is dus helemaal afhankelijk van wat je doel is. Zit er in het project relatief weinig bewegings-shots (talking heads) dan kun je prima met een DSLR uit de voeten. Bij veel beweging moet je toch camera’s hebben die daarvoor zijn gemaakt.
Tenslotte is er nog een praktisch probleem wat er speelt binnen “Hilversum” en dat heeft te maken met de eis dat alles op minimaal 35MBit/s gedraaid moet zijn. DSLR-camera’s komen hier niet aan, omdat ze meer compressie toepassen. Die minimale bitrate heeft te maken met het aantal bewerkingen dat men door de hele broadcast-keten doet. Hoe hoger je origineel, hoe beter de uiteindelijke kwaliteit die je overhoudt. Opnieuw: wanneer je doel online video is (of je controle hebt over het aantal transcoderingsslagen) kan een DSLR prima volstaan.
@DIOV: Dank voor de link. Ik ga het artikel nu even rustig lezen (kende het niet).
[...] camera, maar een professionele camera kan ik vooralsnog niet betalen. Nog een interessant artikel: http://www.frankwatching.com/archive…n-dslr-camera/ __________________ Voeten hoeven de grond niet te raken voor wie in gedachten [...]