OK, je hebt besloten een webshop op te gaan zetten. De basis-ingrediënten lukken nog net: een site laten bouwen en hosten (daarover later meer), de producten laten fabriceren of leveren, je teksten en beelden maken. En dan? Lees het in deel 3 in de serie over het openen van een webshop.
Deel 1 (feiten over online winkelen) en 2 (waarom zou je een webshop willen openen) zijn eerder geplaatst op Frankwatching. Deel 4 (communicatie voor een webshop) volgt binnenkort. Dit deel (3) gaat in op de aandachtspunten bij het openen van een online winkel.

Zoals ook al blijkt uit onderzoek van MarketResponse onder 3000 consumenten naar het meest klantvriendelijke bedrijf, is de opkomst van internetbedrijven kenmerkend voor tekortkomingen in het fysieke klantcontact. Omdat bedrijven hun klanten niet meer weten te verrassen, wijken klanten uit naar internetwinkels waar men wel aan de verwachting voldoet – dat verklaart het succes van bijvoorbeeld bol.com en wehkamp.nl (beide in de top 10 van meest klantvriendelijke bedrijven).
Verras dus!
1. Bezoekers naar je webshop trekken
- Een webshop of site hebben is leuk, maar dan ben je een van de miljarden. Dus er is traffic nodig naar je site, je moet gevonden worden, je moet bezoekers trekken. Die komen meestal niet vanzelf. Dus je moet aan online marketing (zoals affiliate marketing, online netwerken, en adverteren) doen, wil je je webshop enigszins succesvol exploiteren.
- Zoekmachines zoals Google (inmiddels een heus imperium met Microsoft-achtige proporties, maar innovativiteit kan ze niet ontzegd worden) zijn nog steeds de toegangspoort naar vele websites en bezoekers. Hoe word je vindbaar op die zoekmachines? Hoe komt jouw site hoog in de ranglijst als mensen op producten zoeken die jij verkoopt? Dit is een vak op zich, er zijn gespecialiseerde bureaus voor Search Engine Optimisation (SEO) en zoekmachinemarketing, maar als je genoeg tijd hebt kun je hier ook zelf mee gaan experimenteren. Google biedt daarvoor diverse tools en uitleg.
- Meld je aan bij vergelijkingssites, startpagina’s, branche-organisaties etc. Sites als kieskeurig vergelijken niet alleen de prijs en producten, maar ook waar je ze kunt kopen.
Hierover meer in deel 4 van deze serie, waar ik dieper inga op de communicatie voor een webshop.
2. Bezoekers op de webshop houden
Zorg dat je orderproces duidelijk is en op orde. Geef aan hoe mensen kunnen bestellen, hoe het verzonden wordt en tegen welke kosten (nog voordat ze bestellen!), welke betaalmogelijkheden er zijn, hoe het geretourneerd kan worden, hoe de order bevestigd wordt etc. Ergernis nummer 1 zijn de hoge verzendkosten, zo blijkt uit onderzoek van Ernst&Young en Q&A (niet openbaar): wees duidelijk in hoe je dat berekent en hoe hoog het is – en waarom. Je kunt er zelfs voor kiezen om vanaf een bepaald bedrag geen verzendkosten meer te rekenen, of je verzendkosten te verdisconteren in je productprijzen. Hoe duidelijker dit aangegeven is, hoe betrouwbaarder je overkomt. Uit onderzoek is verder gebleken dat consumenten webshops verlaten wanneer ze erachter komen dat de producten die zij willen kopen niet op voorraad zijn. De kans dat ze terugkeren, is dan een stuk kleiner.- Overigens kun je, als je met je webshop aan bepaalde voorwaarden voldoet, een thuiswinkel-keurmerk krijgen van de branche-organisatie thuiswinkel.org. Dat draagt ook bij aan het vertrouwen dat consumenten in je stellen. Er zijn overigens nog meer keurmerken.
- Bied goede en veel info over het product (ergernis nummer 2 is onduidelijke productinformatie!) en zorg ook dat die productinfo via Google goed en rechtstreeks te vinden is met een herkenbare (rechtstreekse) url (dus geen .nl/product=category?^&WAB=12345_ZY, maar .nl/kasten/rode_chinese_hoge_kast). Frankwatching doet dit overigens in hun artikelen ook, kijk maar naar de url van dit bericht.
- Daarnaast is de (rest van de) content zelf ook een belangrijk ‘ding‘ om goed te scoren in zowel de zoekmachines als in conversie op je eigen site. Teksten op internet kunnen niet hetzelfde zijn geschreven als die voor een papieren brochure.
- Zorg dat het design van de site niet alleen gebruikersvriendelijk is, maar ook past bij wie je bent en wat je wilt uitstralen. HEMA won niet voor niks de thuiswinkel award 2008: volgens de jury ‘is hema.nl een zeer volledige site die prettig navigeert en naadloos aansluit bij wat HEMA is en wil zijn. Als bezoeker krijg je meteen het HEMA-gevoel.’

De usability van je site moet goed zijn. Het behoeft geen betoog dat de conversie op je webshop van bezoeker naar koper voor een groot deel afhangt van hoe je site is ingericht en hoe duidelijk navigeerbaar en bruikbaar de site is. Teveel functionaliteit is niet goed, maar te weinig ook niet. En de navigatie en functionaliteiten moeten passen bij (de kennis van) je doelgroep die je wilt aanspreken, zoals ook uit een ’straat’onderzoek van Searchresult bleek. In de AutomatiseringGids van 10 oktober jl. stond een mooi artikel over het feit dat uit onderzoek telkens weer blijkt dat de functionaliteit die via websites wordt aangeboden, achterblijft bij de wensen van de bezoekers.
- Daarnaast moeten je producten op je site goed vindbaar zijn, zeker als je een groot assortiment hebt. Upcoming nieuwe tool daarvoor is iSelect van MindSteps, die hiermee vast en zeker de grote jongens zoals Fredhopper naar de troon gaat steken. Maar ook de interne zoekmachine is van belang, naast een goede navigatiestructuur natuurlijk.
- Een mooi voorbeeld hiervan is het volgende: een van de bloggers van e-businessconsultant.nl heeft een n=1 onderzoekje gedaan n.a.v. een onderzoek van Check-it. Hoe goed zit de zoekmachine van de webshop zelf in elkaar? Conclusie van dit onderzoek was: niet iedereen heeft dit goed op orde. Met name het zoeken op bepaalde termen levert problemen op; ik denk als shopper ‘onderbroek’, de winkelier denkt in termen als ‘slip’. Niet klantgericht gedacht dus, van de webwinkelier. Zoeken is een vak apart. Als serieuze webwinkelier kun je met goede zoekfuncties je omzet verhogen, zeker als je bedenkt dat de gemiddelde conversie in een webshop 3% (!!!) is.
Natuurlijk is deze opsomming niet volledig, maar de hoofdpunten zijn wel duidelijk. Met name in het stukje usability van de site en vindbaarheid van je producten (zowel buiten als op je site) valt nog een wereld te winnen.
Volgende week deel 4 in deze serie: de communicatie voor je webshop.
Gitta Bartling werkt voor fris in communicatie en houdt zich als adviseur en projectmanager bezig met crossmediale marketing- en communicatieprojecten ‘through any line’. E-commerce is een van haar aandachtsgebieden.
















Leuk stukje, veel belangrijke basis zaken die veel webwinkels nog op orde moeten krijgen.
Ga je nog in op wat jij qua usability voor een webshop ‘must haves’ vindt? En waar leuke kansen liggen die nog teveel onbenut blijven?
En kleine ps: ‘zeker als je bedenkt dat de gemiddelde conversie in een webshop 3% (!!!) is.’ – dit snap ik niet helemaal, 3% van wie? 3% van wat? 3% van de bezoekers converteert? (dat zou me niets tegenvallen trouwens.) 3% van de bezoekers die de zoekfunctie gebruiken?
Kan je dat nog even verhelderen?
Mooi stuk
Erg leuk stuk. Kan jij aangeven in hoeverre je als webshop eigenaar kan bepalen wanneer je teveel of te weinig functionaliteit in je shop hebt? Hangt dit ook niet erg af van het soort product dat je aanbiedt?
Leuk dat je Fredhopper noemt, een goede bekende van mij. Ik denk dat 1 van de grootste aandachtspunten van het openen van je eigen webwinkel is, dat je logistiek goed op orde moet zijn. Het proces ACHTER de website. Ga je daar nog verder op in? Goede producten verkopen die niet aankomen werkt ook niet echt :)
Leuk artikel, maar alleen maar kijken of je artikels gemakkelijk vindbaar zijn, is te beperkt. Je moet ook scenario’s uitwerken wat mensen op je site doen en daar aan vastkoppelen testen op levende dieren, namelijk je mogelijke klanten. En dat zijn niet je familie, je agency, je vrienden… dat is je doelgroep.
Bedrijven zoals bv. Netway (www.netway.eu) zijn hierin gespecialiseerd en kunnen je met geueren en kleuren uitleggen dat de toekomst er enigszins anders uitziet. Met puur kijken naar waar je produkten staan in je webwinkel, ga je er niet meer komen. Je moet al gauw kijken naar:
- hoe kan ik gemakkelijk produkten met elkaar vergelijken, of vergelijken met produkten van andere winkels
- wat zijn de stappen die iemand onderneemt alvorens iets te kopen… breng dat in kaart, met mogelijke klanten en begin dan pas te bouwen
- design agencies… weten meestal het minste van hoe de mens surft, hiervoor heb je specialisten nodig, die meer kosten, maar als die een conversie increase van verschillende procenten teweegbrengen, dan is dat héél snel terug verdiend.
Kortom, spreek, design en werk met je klanten.
Wat ik ook mis, is het traject nadien, je hebt een goede distributie nodig, of fysieke lokaties. Dat is meestal na een paar maanden de grootste bottleneck.
@Jorrit: usability, daar worden boeken vol over geschreven. Niet echt mijn specialisaties, hoewel ik er natuurlijk van alles van vind. Maar je daagt me uit, ik zal hier zeker nog even verder over nadenken. Geef me even wat kerstdiners de tijd en het komt vast goed ;-). V.w.b. de conversie: ik kon nergens meer vinden waar ik dat had gelezen of opgepikt. Vandaar ook geen link. Volgens mij was de conversie 3% van het aantal bezoekers op de site – Als je Wehkamp heet is dat misschien best leuk, maar als je Vijveruniek heet is dat veel te weinig om omzet te kunnen genereren. Als je maar 100 bezoekers trekt en 3% gaat ook echt iets doen op je site (info aanvragen, folder bestellen, of zelfs product bestellen) is dat te weinig om van te leven lijkt me.
@Marcel: jee, dit hangt van zoveel factoren af. Teveel of te weinig functionaliteit hangt het meeste samen met wat je als doelstelling en als doelgroep hebt omschreven. Als je een tv-scherm wilt verkopen aan iedereen die daarin geïnteresseerd is (half Nederland dus) zul je behoorlijk wat functionaliteit moeten bieden maar wel die iedereen begrijpt. Bied je vooral sfeer, emotie, gevoel en komen mensen daarom op jouw site (en komen ze ook weer terug) en is dat jouw toegevoegde waarde, dan kun je met minder of andere functionaliteit toe. Een site van een woonwebwinkel waar ik nu mee bezig ben, gaat juist daarop in. Functionaliteit is dan weliswaar belangrijk, maar de hulp bij het zoeken naar passende meubelen en stijlen minstens net zo.
Als je Fredhopper kent, moet je zeker ook even naar iSelect kijken. V.w.b. de logistiek kan ik het alleen maar roerend met je eens zijn. Er zijn al hele verhandelingen op het web hierover te vinden, maar het is inderdaad een bottleneck. Ik las alweer wat aardig stukjes van mensen die probeerden sint- of kerstcadeaus op tijd in huis te hebben maar na veel gebel, gevloek en getier zelf naar sint juttemis zijn gereden om de zoekgeraakte pakjes op te halen bij het distributiecentrum om zeker te weten dat ze iets onder kerstboom konden leggen.
Ik weet nog niet of ik de juiste persoon ben om daarover nog een keer een artikel te schrijven, maar ik hou het in beraad. Het is en blijft toch een hot item.
[...] Deel 3 in de serie over het openen van een webshop, ook geplaatst op Frankwatching. [...]
@ Marcel:
Volgens mij gaat het niet zozeer om het aantal functionaliteit dat je toevoegt. Ik kan me niet voorstellen dat daar een vast aantal voor is, bijvoorbeeld: ‘Elke webshop moet 3 dingen hebben.’
Iets waar elke webshop wel rekening mee zou moeten houden is ‘featuritis’ of ‘feature creep’: het buitensporig toevoegen van functionaliteit.
Om te voorkomen dat je teveel functionaliteit toevoegt zou je elke keuze moeten toetsen aan een aantal waarden die belangrijk zijn voor je concept. Voorbeeld: Voegt een chatfunctie wat toe aan mijn webshop op het gebied van gebruiksvriendelijkheid en transparantie? Zo ja: implementeren, zo nee: weg ermee!
Hoe weet je dan wanneer je genoeg functionaliteit hebt? Dat lijkt me geen vast gegeven. Ik denk op het moment dat je bezoekers tevreden zijn met het (koop)proces en dus converteren. Wat wil je immers nog meer?
Ik ben, en met vele anderen om mij heen, van mening dat het één geheel moet zijn. Wat je de klant belooft moet je ook waarmaken. Wanneer je pleit simpel en snel te zijn moet je niet aankomen met uitgebreide & ingewikkelde formulieren en lange levertijden of uitgedroogde voorraden. Als je shop afwijkt van je eigen belofte ben je de potentiële klant zo weer kwijt.
Vind het trouwens een leuke serie om te volgen! Je gaat meteen met een kritische blik naar de verschillende webshops kijken!
Pieter van Luijt
Beste Gitta,
Dank voor het overzichtelijke bericht. Het geeft bestaande en startende ondernemers een behoorlijk overzicht van de verschillende aandachtspunten. De vraag waar ik meer mee worstel is of de vinger op de juiste plaats is aan te wijzen. Maw welke markten/branches nog kans hebben op een succesvolle online shop. Zijn dit de niches?
Jee, wat een actieve mensen op FW zo de laatste dag voor de kerst. Moeten jullie niet inkopen doen ;-)?
Leuk om de discussie over functionaliteiten zo te zien ontspinnen en ik kan dan ook niet anders dan eens zijn met Pieter en Rolands toevoegingen m.b.t. functionaliteiten en logistiek.
De site moet sowieso altijd aangepast zijn aan doel en doelgroep, en op basis daarvan kun je bepalen wat nodig is om aan te bieden (en hoe) op de webshop.
Er was technisch iets mis met de site vanmorgen, want ik kreeg geen feeds van de reacties en toen ik vanmorgen reageerde stond die van hans er nog niet bij – dus vandaar dat ik daarop nog niet heb gereageerd.
Dus @ Hans: ik zeg ook niet dat je ALLEEN moet zorgen dat je artikelen goed vindbaar zijn, maar het is wel een belangrijk onderdeel van het gevonden worden/ het zoekproces en dus ook voor het traffic genereren. Het is een totaalpaatje en natuurlijk ambieer ik niet hier overcompleet te zijn (had ik een boek moeten schrijven) maar het is wel een hoofdpunt dat zo verschrikkelijk vaak vergeten wordt – en zo makkelijk kan worden aangepakt. Hetzelfde geldt voor design. Alle punten op zichzelf staand is niet genoeg, het gaat juist om het geheel. En ik ga mensen niet vertelen hoe ze moeten ondernemen en dat het nodig is om naar je klanten te luisteren; dat lijkt me iets dat ze al moeten weten of kunnen. Daar hebben ze mij niet voor nodig.
@Bernd: het is zeker in deze tijden onwijs lastig te zeggen waar de succesverhalen gaan zitten. Elke trendwatcher roept ook iets anders, dus… De zere plek ligt denk ik in elke branche ergens anders: ga je pc’s verkopen online, dan zul je een mega-marketingbudget of een enorm onderscheidend vermogen moeten hebben (bijv. door je site zelf maar ook door je service of prijs) wil je daar de oorlog gaan winnen. Als je in een niche zit, is het daarmee makkelijker om te onderscheiden. Zeker als je een van de eersten bent in jouw branche/vak. Maar ook dan telt dat je zo gekopieerd kunt worden dus dat je onderscheidend vermogen moet hebben.
Ik denk persoonlijk dat de kleinere webshops met persoonlijke aanpak het gaan overleven, als we het over niet-fast-moving en standaard zaken hebben (dus geen tv’s, boeken of muziek ;-) ). Ik zie de trend langzaam die richting op verschuiven. Ik verwed er geen doos champagne om, maar laat mij dan maar een van die voorspellingen voor 2009 doen :-).
Hallo beste mensen,
Sinds kort ben ik in het bezit van de online winkel http://www.yourstuff.nl
Op deze website kan je consumenten elektronica, gadgets en relatiegeschenken kopen.
De vormgeving ben ik momenteel mee bezig om te veranderen. Dit kan wel nog even duren voordat de gehele webwinkel een nieuw jasje heeft. Binnen een jaar heeft het 40.000bezoekers gehad.
Maar naast de tip van de zoekfunctie in de adres balk…
Hebben jullie nog andere goede tips voor mij???
HOOR HET HEEEL GRAAG!!!!
Een hele fijne feestdagen en tot snel op yourstuff.nl
MVG
Rutger Schaap
het begint natuurlijk bij het bedenken van een bedrijfsnaam / domeinnaam. Op domeinnaamdesk.nl verzamel ik handige combinatiewoorden op zo een geschikte vrije domeinnaam te vinden voor webshops en portals.
@Rutger: over een paar dagen verschijnt deel 4 van deze serie: 10 communicatietips voor webshops. Misschien dat je daar iets aan hebt.
@Henk Jan: leuk, en goed idee, maar niet genoeg. Je kunt http://www.umtp-xls.nl als domeinnaam hebben en heel veel traffic krijgen en http://www.yourname.nl en geen traffic.
Zoals eerder gezegd: het is het totale plaatje. je kunt je niet focussen op 1 ding. Je moet elk onderdeel goed aanpakken. Daarom doe je het er meestal ook niet ‘even bij’, daarvoor kost het teveel tijd en energie.
Ik sta nu op nummer 1 als je bij Google IPOD USB KABEL intyped. Echt Chill!!!
Stond altijd onder Bol.com maar nu erboven :-)
Bedankt voor deze razend interessante serie! Gaan de map in om straks nog even rustig na te lezen. Jammer overigens dat je een artikel niet ‘los’ kunt uitprinten op deze weblog. Maargoed, met wat geknip en geplak kom je een heel eind.
Linda
@ Rutger: dat wisselt elk dag, zo niet nog korter. Maak jezelf niet te snel blij. Maar wel een hele strakke actie! Succes!
@ Linda: graag gedaan, krijg veel leuke reacties overal. Mag ik je een tip geven? Geel op wit (’Voorbeelden’ op jouw site) is echt niet leesbaar… zou het grijs maken, maar ik ben dan weer geen designer en jij wel. Ik ben meer van de praktische gebruikstoepassingen van een site ;-).
[...] Dit artikel ontving niet alleen backlinks van enkele weblogs zoals netters.nl maar ook van Frankwatching. Dank [...]
Aanvulling: ik zag vanmorgen dat Dusta.nl, ook hier op Frankwatching al eens genoemd onder Site gespot geloof ik, een artikel over MindSteps en iSelect heeft geplaatst. (Ik noem deze onder mijn op-een-na-laatste bullet).
Zie http://dustablog.blogspot.com/2009/01/startup-mindsteps.html