Dit hebben B&B Vol Liefde, een airfryer & jouw LinkedIn-profiel met elkaar te maken

Het seizoen van B&B Vol Liefde zit er weer op. De koffers zijn ingepakt, de logeerkamers leeg en de meeste kandidaten kunnen waarschijnlijk weer ontbijten zonder dat half Nederland daar de volgende ochtend iets van vindt. Toch blijven sommige deelnemers opvallend goed hangen. Soms zelfs beter dan de vraag wie uiteindelijk met wie eindigde.

Dat komt niet per se doordat we ze inmiddels zo goed kennen. Vaak zijn een paar details al genoeg om iemand samen te vatten: een manier van praten, een blik, een kledingstuk, een ongemakkelijke stilte of, in het geval van Caroline, een airfryer.

Vraag iemand naar een deelnemer en de kans is groot dat je geen uitgebreide karakterbeschrijving krijgt, maar een paar woorden die kennelijk voldoende zijn om te weten over wie het gaat.

Zo’n beeld begint met een eerste indruk: de snelle conclusie die we trekken op basis van wat we als eerste zien. Interessanter wordt het wanneer die eerste indruk daarna als een soort bril gaat werken waardoor we nieuw gedrag bekijken. Dan ontstaat er een frame.

Na vijf minuten denken we dat we iemand kennen

B&B Vol Liefde is een bijzonder goede plek om dat mechanisme aan het werk te zien. Een onbekende loopt een erf op, zegt een paar zinnen en voor de eerste reclame hebben we thuis al een behoorlijk uitgesproken idee over hem of haar. Gezellig, dominant, onzeker, lief, zweverig of arrogant: we hebben iemand razendsnel mentaal gekaderd en opgeborgen.

Dat is niet zo vreemd. Ons brein zoekt voortdurend naar patronen waarmee het mensen en situaties sneller kan begrijpen. Zodra we iemand bijvoorbeeld als dominant hebben bestempeld, krijgt een stellige uitspraak daarna extra gewicht. Bij iemand die we sympathiek vinden, kan precies dezelfde uitspraak juist als duidelijk of zelfverzekerd worden gezien.

Het gedrag hoeft dus niet eens zoveel te veranderen. Het frame waarbinnen we dat gedrag bekijken, doet een groot deel van het werk.

Van eerste indruk naar ‘zie je wel’

En vervolgens helpen we dat frame zelf nog een handje. Zodra we eenmaal een beeld hebben gevormd, blijken we opvallend goed in het verzamelen van bewijs dat dat beeld ondersteunt. Wie iemand in de eerste afleveringen irritant vindt, hoeft daarna niet lang te zoeken naar een ongelukkige opmerking of merkwaardige reactie die dat oordeel bevestigt.

Gedrag dat niet binnen het bestaande beeld past, krijgt juist minder aandacht. De kandidaat die we egoïstisch vonden maar ineens iets buitengewoon attents doet, krijgt misschien wat bonuspunten, maar één scène later staat het oude oordeel vaak alweer klaar.

In de psychologie heet dat confirmation bias. De eerste indruk levert dus het eerste beeld, het frame bepaalt vervolgens hoe we nieuw gedrag interpreteren en confirmation bias helpt ons vooral de informatie op te merken die bij dat beeld past. Thuis op de bank vatten we die hele keten meestal iets efficiënter samen: ‘Zie je nou wel?’

LinkedIn is eigenlijk ook montage

En dan wordt LinkedIn interessant. Want ook daar krijgen mensen zelden het volledige en genuanceerde beeld van wie je bent en wat je kunt. Ze zien vooral een selectie van wat jij besluit te laten zien.

Soms lijkt dat meer op de montage van B&B Vol Liefde dan we willen toegeven. Je selecteert de scènes die de uitzending halen: die ene klantcase, het bezoek aan een congres, een mening over leiderschap, een foto met collega’s of alweer een observatie over AI. Eén losse post verdwijnt waarschijnlijk weer uit het geheugen. Het patroon erachter een stuk minder snel.

Eén post over employer branding maakt je nog niet ‘die van employer branding’, maar na je dertigste post wordt die associatie een stuk waarschijnlijker, mits de juiste mensen ‘m zien natuurlijk. En precies daar zit een belangrijk verschil tussen publiceren en positioneren. Personal branding gaat niet alleen over wat je zelf publiceert, maar vooral over waar anderen jou uiteindelijk mee associëren.

Je kunt dus prima bedenken dat je deskundig, vernieuwend en verbindend wil overkomen, maar uiteindelijk is interessanter wat een ander noemt als jouw naam valt. Dat beeld ontstaat niet alleen door wat er in je bio staat, maar vooral door welke onderwerpen, ideeën en kenmerken steeds opnieuw aan jou gekoppeld worden.

Soms is een airfryer genoeg

Daarom is die airfryer van Caroline eigenlijk zo’n interessant voorbeeld. Niet omdat een airfryer op zichzelf zoveel over iemands persoonlijkheid vertelt, maar omdat het apparaat opviel, regelmatig terugkwam en steeds aan dezelfde persoon werd gekoppeld. Caroline hielp daar zelf bovendien aan mee door zichzelf tot airfryer queen te kronen en het apparaat veelvuldig te gebruiken.

Na een tijdje wordt zo’n detail een mentale snelkoppeling. Caroline? O ja, die van de airfryers. Menig merk is er jaloers op. Zij investeren soms jarenlang in het koppelen van een kleur, vorm, geluid of symbool aan hun naam, terwijl een televisiekandidaat daar een paar afleveringen en één opvallend huishoudelijk apparaat voor nodig heeft.

Bij merken noemen we zulke herkenbare elementen distinctive assets. Bij mensen zijn het meestal geen logo’s of kleuren, maar onderwerpen, overtuigingen, voorbeelden of een bepaalde manier van communiceren. Dingen waardoor iemand op een gegeven moment zegt: ‘O ja, dat is die van…’

Waar moeten mensen bij jou aan denken?

De vraag is dus niet alleen wat je op LinkedIn wil vertellen, maar welk patroon daar na verloop van tijd uit ontstaat. Dat hoeft niet volledig toevallig te zijn. Je kunt best bewust kiezen welke twee of drie kenmerken je vaker aan jezelf wil laten koppelen, zonder dat iedere post vervolgens hetzelfde verhaal hoeft te worden.

Een paar vragen helpen om dat wat concreter te maken:

1. Waar wil je om bekendstaan?
   Kies twee of drie onderwerpen, eigenschappen of invalshoeken waarvan je hoopt dat mensen die uiteindelijk aan jou koppelen.
2. Komt dat ook terug in wat je deelt?
   Als je bekend wil staan om employer branding, maar negen van je laatste tien posts over AI gaan, bouw je waarschijnlijk een andere associatie op.
3. Waar weten mensen je voor te vinden?
   Kijk niet alleen naar likes en bereik, maar ook naar de vragen, gesprekken, aanvragen en uitnodigingen die je content oplevert.
4. Welke signalen kun je vaker laten terugkomen?
   Dat hoeft geen professionele airfryer te zijn. Een vaste inhoudelijke invalshoek, type voorbeeld of manier van uitleggen kan net zo goed herkenning opbouwen.

Vooral dat derde punt is interessant. Een post over je hond kan moeiteloos beter scoren dan je beste vakinhoudelijke verhaal, zonder dat iemand je daarna ineens belt voor strategisch advies. Misschien leveren je posts over AI het meeste bereik op, terwijl je stukken over employer branding voor de beste gesprekken en aanvragen zorgen. Dan zie je het verschil tussen content die scoort en content die positioneert.

Bij B&B Vol Liefde bepaalt de montage welke versie van een kandidaat uiteindelijk op televisie verschijnt. Op LinkedIn zit je zelf deels in de montagekamer. Je kiest welke onderwerpen en kenmerken vaker terugkomen, kijkt wat daarvan bij anderen blijft hangen en kunt daar vervolgens op bijsturen. Gelukkig volgen er meestal genoeg afleveringen om dat beeld steeds iets scherper te krijgen.